LEIER TOERUSTING

Idees en hulpbronne vir leier toerusting

Materiaal vir Kategete opleiding

Op die 24ste Oktober het Ringsverteenwoordigers van regoor die Wes-Kaap bymekaar gekom en gesels oor kategete opleiding. Hier is die materiaal en hulpbronne wat hulle ontvang het, dalk is daar iets wat jy in jou gemeente kan gebruik? Jy word ook aangemoedig om jou ring se jeugverteenwoordiger te kontak om in meer diepte oor hierdie materiaal en ander hulpbronne te gesels.

(more…)

Hoe kan jy jou groep inrig vir alle spiritualiteite?

Mense verskil in die manier waarop hulle vir God ervaar en aanbid. Een manier om dit te verduidelik is aan die hand van die 4 spiritualiteit tipes. Vir elkeen van die 4 tipes is daar ‘n simbool en kleur toegeken, naamlik:  

  1. kop (hulle ervaar God deur hulle intelek, rede en geloofoortuigings) (blou);
  2. hart (hulle ervaar God deur hulle emoties, warmte en persoonlike verhoudings) (rooi);
  3. hand (hulle ervaar God deur aksie te neem, hulle toewyding en diens) (groen);
  4. en vlam (hulle ervaar God deur die mistieke, die natuur, stilte en ontsag) (geel).

Hoe maak ‘n mens ruimte in ‘n kleingroep of kategese groep vir al 4 tipes spiritualiteite?

 

 

 

 

(more…)

Wat is my spiritualiteit tipe?

Is jy blou, rooi, groen of geel? Watter van die volgende beskryf jou die beste?

Blou:
•Ek maak seker dat ek die Waarheid oor God weet.
•Ek hou daarvan om nog meer feite te ontdek van my geloof, wat my oortuigings onderstreep en duidelik maak.
•Ek doen moeite om die regte antwoord te kry op ander se vrae.
•Die Bybel is ‘n bron van kennis.

(more…)

Wat is die 4 spiritualiteit tipes?

Mense beleef God op verskillende maniere. Party mense beleef God deur iets nuut van God te verstaan of te lees. Ander beleef God deur musiek en emosies. Sommige verkies dit om iets prakties met hulle hande te doen en God só te beleef. Nog ander verkies om stil te word en God te aanbid.

(more…)

Hoe kan jy ruimtes skep waar kinders dieper konneksie met volwassenes kan maak?

1.    Een tot een verhoudings

Moedig kategete aan om een tot een tyd buite die formele kategese tyd te spandeer.

2.   ‘Events’

Die gemeente gebruik geleenthede soos kampe of uitreike om verhoudings tussen kinders/tieners en ander volwassenes (kampleiers) te bou.  Gebruik volwassenes bv. in die kosspan of gebedspan en bou intensioneel geleenthede vir konneksie in die kamp in.

Of reël projekte waar verskillende belangegroepe dinge saam aanpak.

3.   Kleingroepe

Selgroepe/kleingroepe wat uit verskillende gesinne bestaan waar kinders/tieners deel is van die geloofsgesprekke.

4.   Verhoudingsbou oor ’n afstand

Help volwassenes om via sosiale media kontak te behou en kommunikasie te bevorder

5.   Geestelike leiers

Die gemeente het predikante en jeugwerks of ondersteun die skool se geestelike leiers om deurlopende verhoudings te bou

6.   Mentors

Gereelde gesprekke met ’n mentor oor geloofservarings en geloof

7.   Ander

Kan jy dink aan nog ruimtes wat ons kan skep?  Wat werk by julle?  Deel dit asb. met ons!

3 Goed waarmee tiener kleingroepleiers sukkel

Die meeste tienerbedienings maak staat op vrywilligers as groepleiers vir hul kleingroepe. Hierdie vrywilligers is ook gewoonlik ywerige mense wat kom aanmeld omdat hulle op ’n manier oortuig is deur die Here dat hulle die gemeente op hierdie manier moet dien. Dit is selde mense met opleiding of fasiliteringsvaardighede of meer ervaring as hul eie “Sondagskool” of CSV.

Die meeste kategese materiaal is ook afhanklik van gesprek en interaktiewe aktiwiteite wat deel vorm van groter gefasiliteerde proses. Wanneer jeugwerkers of predikante dan verby ’n groep stap, is dit gewoonlik die kleingroepleier wat met die kinders gesels… en ’n paar minute later steeds die kleingroepleier wat gesels… en paar minute later het die graad 9 seuns of aan die slaap geraak of mekaar met papierballetjies gegooi.

Die rede hiervoor is dat kleingroepleiers sukkel met ’n paar goed.

1.  Proses

Kleingroepleiers is nie altyd bewus van die groter proses van geloofsvorming nie. In die verlede was die klem sterk groot op kennis oordrag en die doelwit was om Bybelkennis onder die knie te kry (onthou jy Sondagskool eksamens?) Vandag volg ons groter prosesse wat soms eenmalig verduidelik word en daarna geïmpliseer word. Dis belangrik om kleingroepleiers gereeld te herinner aan die groter proses en hoekom dit interaktief en gespreksgedrewe bly.

Wat doen jy daaraan?

Kommunikeer by alle opleiding geleenthede die proses. Hoekom doen julle gemeente wat julle doen op die manier wat julle dit doen? Moet nooit aannames maak dat die kleingroepleiers dit sal onthou en implementeer nie.

2.  Leerstyle en persoonlikheid

Kleingroepleiers funksioneer gewoonlik uit hul eie leerstyle en persoonlikheidstipe en sukkel soms om te onthou dat daar soveel kombinasies van leerstyle en persoonlikheid is as wat daar jongmense in jou groep is. Tradisionele kennis oordrag was baie gestruktureerd en logies, wat daarom mense wat gestruktureerd en logies dink en funksioneer trek – daarom is dit baie kere maklik vir so persoon om net logies en gestruktureerd die inhoud oor te dra. Verskillende leerstyle en persoonlikheidstipes vereis verskillende benaderings om leer en geloofsvorming optimaal te funksioneer.

Wat doen jy daaraan?

Gebruik een volle opleidingsessie om ’n persoonlikheidstoets met die kleingroepleiers te doen en rollespel oor hoe verskillende persoonlikheidstipe en leerstyle in groepe funksioneer. Dis gewoonlik ook ’n goeie spanbou geleentheid. ’n Webtuiste soos https://www.16personalities.com/ het ’n eenvoudige, gratis toets met eenvoudige, duidelike verduidelikings. (Gebruik professionele en kundige mense in jou gemeente hiervoor as jy kan.)

3.  Stilte

Ons is oor die algemeen ongemaklik met enige stilte, selfs vir mense wat stilte verkies. In ’n groep opset veroorsaak stilte, veral by meer ekstrovert persoonlikhede, baie ongemak. Wanneer jongmense onseker is, is hulle geneig om stil te bly en gewoonlik spring die kleingroepleier in met die antwoord. Wanneer dit herhaaldelik gebeur begin die jongmense net wag sodat die groepleier op die ou end die “regte” antwoord gee.

Wat doen jy daaraan?

Spandeer gereeld tyd aan gespreksvaardighede, veral die kuns van oop vraagstelling en konstruktiewe stilte. Hierdie is vaardighede wat gedemonstreer en ingeoefen moet word.

Omdat vrywilligers gewoonlik beperkte ervaring het, is dit nodig om meer as een maal per jaar ’n opleiding sessie te hou. Voorbeeld en oefening help vrywilligers om die vaardighede te ontwikkel en te internaliseer, sodat hulle deelnemers word aan jongmense se geloofsvorming en nie bloot kennis-oordrag doen nie.

Christi Thirion (NG Kenridge)

5 Maniere om leiers NIE te werf nie

  1. Moenie mense smeek nie, deel met hulle die bediening se visie.
  2. Moenie mense vra om jóú te help nie, bemagtig hulle.
  3. Moenie voorgee dat die werk min is nie, wees deursigtig oor die verantwoordelikheid wat bediening inhou.
  4. Moenie mense werk gee sonder ondersteuning nie, help hulle om spanne op te rig.
  5. Moenie net aanvaar mense gaan aan vir nog ’n jaar nie, bewys dankbaarheid en bevestig hulle insette.

Onsigbare magte in ’n kleingroep: Leerstyle

Wanneer ’n kleingroepleier met kinders werk in ’n kleingroep situasie is daar ’n paar onsigbare magte, buiten die Heilige Gees, aan die werk. Dit is, magte wat, sonder aandag, maklik bose magte kan word, maar met die regte aandag lewenskrag in jongmense se geloofsvorming kan wees. Hierdie magte is leerstyle.

Elke mens het ’n voorkeur vir ’n kombinasie van leerstyle. Dit is die manier waarop die mens die maklikste inligting, kennis en vaardighede aanleer en vaslê. Daar is baie variasies op die tema waarvan Peter Honey[1] se beskrywings soos volg is:

Activists” is hoofsaaklik doeners. Hulle leer deur

  • Nuwe leer-ervarings, aktiwiteite en geleenthede
  • Kort hier-en-nou aktiwiteite soos speletjies, kompeterende take en rolspel
  • Aktiwiteite waar hulle aandag kry en in die kollig kan wees.
  • As hulle in die diepkant ingegooi word met ’n uitdagende aktiwiteit

Jongmense met hierdie leerstyl floreer wanneer daar gereeld iets nuut gebeur en hulle is oop vir nuwe ervarings. Hulle sukkel egter met die volgende:

  • Hulle is geneig om nie sommer oor meer as logiese voor die hand liggende oplossings of antwoorde te dink nie.
  • Hulle het die geneigdheid om te veel self te probeer doen
  • Hulle pak take gejaagd aan sonder om mooi te beplan
  • Raak maklik verveeld.

Reflectors” reflekteer graag oor inligting. Hulle leer die maklikste wanneer hulle

  • Iets moet ondersoek of oordink
  • kans kry om oor ’n saak te dink voordat hulle moet reageer
  • kans kry om te reflekteer oor wat hulle gesien of geleer het.
  • Tyd het om tot ’n gevolgtrekking te kom
  • Kan terugstaan om te observeer
  • Inligting kan versamel en integreer om tot ’n nuwe gevolgtrekking te kom.

Jongmense wat op hierdie manier leer vat gewoonlik bietjie langer omdat hulle op ’n metodiese manier inligting versamel en organiseer, voordat hulle gevolgtrekkings maak. Die uitdaging met jongmense met hierdie leerstyl is dat:

  • Dit lyk of hulle nie belangstel nie en passief is
  • Hulle kan lank vat om besluite te neem en tot ’n gevolgtrekking te kom
  • Hulle nie sommer deelneem aan groepgesprekke nie.

“Theorists” wil gevolgtrekkinge en uitkomste bepaal. Hulle leer die lekkerste wanneer:

  • inligting metodies kan oordink en gevolgtrekkings en verbande met sake kan trek.
  • In gestruktureerde omgewings met ’n duidelike uitkoms.
  • Wanneer hulle die kans kry om basiese metodes en motiverings agter sake kan bevraagteken en ondersoek.
  • Hulle intellektueel uitgedaag kan word.
  • Waar rasionele en objektiewe denke verwelkom word.
  • Hulle teenstrydighede kan saamgooi in ’n verstaanbare geheel

Jongmense wat op hierdie manier leer funksioneer goed in ’n omgewing waar ’n model of metode hulle kan help om ’n spesifieke uitkoms te bereik. Hulle is oor die algemeen baie gedissiplineerd, maar hulle sukkel wanneer:

  • Hulle buite die boks moet dink nie
  • Die uitkoms of proses onseker of deurmekaar is
  • Subjektiewe menings en perspektiewe – waar daar nie ’n definitiewe duidelike antwoord is nie
  • Vol moets en moenies

“Pragmatists” werk prakties volgens planne en tegnieke en hulle leer die maklikste  in omstandighede waar

  • Daar ’n duidelike verband tussen die inligting en ’n probleem of kwessie is.
  • Hulle tegnieke kan aanleer wat ’n duidelike toepassing vir hul leefwêreld het.
  • Hulle nuwe metodes en tegnieke kan inoefen met positiewe terugvoer.
  • Hulle kan fokus op praktiese aspekte
  • Teorie en informasie in praktiese situasies toegepas word
  • Hulle kan eksperimenteer met verskillende benaderinge

Hierdie jongmense is op die man af en duidelik en wil by die punt uitkom sodat hulle kan weet wat om te doen. Dit raak dus vir hulle moeilik om te leer wanneer:

  • Daar nie ’n duidelike praktiese toepassing is nie
  • Baie klem op teorie en basiese beginsels is
  • Hulle reeds ’n oplossing het

Wanneer ’n jongmens in ’n kleingroep situasie nie met een van sy dominante leerstyle gestimuleer word nie, raak hulle gewoonlik of heeltemal passief en onttrek of hulle raak ontwrigtend. Omdat ons nie altyd bewus is van jongmense se leerstyle nie interpreteer ons die gedrag slegs as ’n dissipline probleem.

Kleingroepleiers is geneig om self die kleingroep in te rig volgens hulle eie dominante leerstyl. Die ding wat dan ingedagte gehou moet word wanneer jongmense ontwrigtend is of nie deelneem nie, is of die jongmense dalk verveeld is omdat hulle nie in hul leerstyl akkommodeer word nie.

[1] How To Become A More Effective Learner

Werwing van Vrywilligers

Mark de Vries skryf in sy boek, Sustainable Youth Ministry[i], dat die werwing van vrywilligers een van die goed is wat leiers van enige bediening die meeste op ’n lukrake manier hanteer. Die meeste van ons plaas heel aan die begin of einde van die jaar ’n “vakature” advertensie in die gemeente se bulletin. Ons hoop om al die vakatures vir vrywilligers te vul, maar gewoonlik kry ons een of twee (soms meer, soms minder) aanmeldings op hierdie manier. Die volgende stap in die proses is gewoonlik om een of twee keer “voor in die kerk” te gaan staan en vertel hoe lekker die bediening is en dat ons mense nodig het, hoewel ek reken dat meeste mense argumenteer – as dit so lekker is, hoekom het julle mense nodig? Ek het al die desperate tegniek ook gehoor, dat op die dag van kategese indelings, die dominee voor die ouderdomsgroep en hulle ouers gaan staan en sê, “Daar is niemand wat vir Sondagskool vir julle kinders kan help nie. Julle kinders kan maar huis toe gaan.” Dan, met wrewel en/of geweldige skuldgevoel steek ’n ouer of wat hul hand op sodat hul bloedjies darem net iemand het.

De Vries skryf dat die effektiefste manier om vrywilligers vir jeugbediening te werf (asook verskeie ander bedieninge) is om individue te nader. In die geval van jeugbediening is dit, om lank voor die einde van die jaar of die bestaande groepleiers of betrokke ouers, eerstens te pols oor hul eie beskikbaarheid. Dis gewoonlik mense wat vanuit ’n roepingsbesef en/of verantwoordelikheidsbesef by die bediening betrokke is. Hulle het dus reeds op ’n manier by die bediening ingekoop. Om vroegtydig met hulle ’n doelbewuste gesprek te hê, kommunikeer in die eerste plek dat hulle werk en bydrae belangrik is en dat hulle “raakgesien” word.

Wanneer hierdie mense nie kan of wil aangaan nie, is dit belangrik om uit te vind hoekom nie. Soms is dit omdat hulle kapasiteit, kennis en vaardighede vir die bediening nie voldoende is nie. Dit beteken dat die leier van die bediening meer aandag aan versorging, mentorskap en opleiding moet gee. Wanneer een vrywilliger so voel, is daar gewoonlik ’n paar ander wat ook so voel. Wanneer die bedieningsleier hieraan aandag gee, sal so vrywilliger dalk waarskynlik kans sien om voort te gaan. Dit gebeur egter dat vrywilligers se werk of persoonlike omstandighede verander wat die eis vir hulle te hoog maak.

Wanneer ’n vrywilliger uittree of ’n ouer nie kans sien om meer gereeld betrokke te raak nie, vra vir ’n naam en kontaknommer van iemand anders wat hulle ken. Vra sommer ook die vrywilliger/ ouer om solank vooraf die kontak te waarsku, voordat jy nog kan bel.

De Vries gee ook die baie praktiese raad dat jy vir werwing-oproepe ’n “calling script” opstel. Dis ’n paar notas wat jy voor jou hou wat jou sal help om so duidelik as moontlik te kommunikeer en die persoon duidelik te laat verstaan wat dit is wat jy wil verwag. Volg die oproep op met ’n e-pos (nie ’n e-pos eerste nie!) en selfs ’n koffie afspraak.

Dit impliseer dat jy ’n duidelike taak omskrywing vir die vrywilliger ook moet kan gee. Dis letterlik ’n lysie van verwagtinge om die eis van die werk duidelik te maak. Dis so eenvoudig soos ’n “bullet point” lysie. My standaard taak omskrywing is soos volg:

Ons het (spesifiseer totale getal vrywilligers) mense nodig wat as dissipels van Jesus doelbewuste dinge weekliks saam met ‘n spesifieke groepie kinders sal doen. Ons verwag die volgende van ‘n fasiliteerder:

  • Om ’n lidmaat van X Gemeente te wees, die visie na te streef en aan die eredienste van die gemeente deel te neem
  • Om weekliks die gemeente se eredienste by te woon
  • Om die kinders te help om gefokus saam te gesels rondom die tema van die week
  • Om die name van die kinders in jou groepie te leer ken
  • Om ongeveer 30 minute per week af te staan om die kinders in jou groepie buite die kleingroepie beter te leer ken (bv. skool geleenthede by te woon, te bel of WhatsApp/SMS, gelukwensing met verjaardag, ens.)
  • Om bewus te wees van belangrike gebeure in die lewens van die kinders in jou groepie
  • Om een maal per kwartaal saam met die ander fasiliteerders te vergader ter wille van bemoediging, evaluering van die program, opleiding en gesamentlike gebed
  • Om saam te dink oor maniere om tot diens te wees van die kinders wat nie sterk verbind is aan die gemeente nie.

Die lysie kan ’n paar ander goed hê wat kontekstueel tot jou gemeente is, bv. indien julle gereeld kamp of uitreik of diensprojekte in die gemeente het, sodat die vrywilliger duidelik sal weet wat verwag word. Die kort en die lank is dat ’n vrywilliger so duidelik as moontlik prentjie moet hê van wat die bediening behels.

Moenie die advertensie in die bulletin vergeet nie, maar persoonlike kontak en doelbewuste, gefokusde werwing gaan die bediening in die langtermyn baat, wat energie en standhoudendheid betref.

 

[i] DeVries, M. (2008) Sustainable Youth Ministry. Why Most Youth Ministry Doesn’t Last and What Your Church Can Do About It. IVP.

Verskillende Spiritualiteite en Kreatiwiteit

Hier is ‘n aanbieding oor die 4 verskillende spiritualiteit tipes en hoe om plek te maak vir alle mense in die gemeente. Hierdie kan gebruik word om na te dink oor hoe om deur middel van kreatiwiteit ruimte te skep vir geloofsvorming.

Anriëtte de Ridder se aanbieding oor kreatiwiteit en verskillende spiritualiteite kan hier afgelaai word: https://drive.google.com/file/d/0B22hOnsP5kdKcVpuOEhvLTB6TTQ/view?usp=sharing

VBO kursusse vir die 3de Kwartaal

Ons wys jou graag op ʼn paar kursusse wat in die volgende weke plaasvind:

ʼn Eendag-konferensie spesiaal vir vroue in die bediening (waarmee jy VBO-punte kan verdien),

2 VBO-kursusse – een oor Menswaardigheid en vriendskappe oor grense; en ʼn ander oor die bediening van verskillendende generasies in EEN ruimte;

asook 2 retraites … :

10 Aug 2017 vanaf 09h00 Vroue in die Bediening eendag-konferensie Alle vroulike jeugwerkers, proponente, dosente en predikante van die NG Wes-Kaapland sinode en VGK Kaapland sinode:

Kom geniet ‘n dag van netwerk en toerusting ter viering van Reformasie 500.

Waar?  Hofmeyrsaal, Stellenbosch Moeder

Koste?  R150

Sluitingsdatum: 7 Augustus 2017

Kontakpersoon:  Ankia du Plooy byngkvroue@sun.ac.za

 

 

 

VBO-punte word aangevra

23 – 24 Aug Loop Saam Hierdie kursus is spesifiek ontwikkel vir die reis op pad na heling tussen die vier kerke as deel van die Seisoen van Menswaardigheid se strategie om die herstel van menswaardigheid in Suider-Afrika te bevorder. Die doel van die kursus is om mekaar te help in die ontwikkeling van volhoubare vriendskappe oor grense.

Skryf in voor 16 Aug.

Aanbieders: Colin Goeiman en Hannes Theron

 

 

 

VBO-punte: 20

6-7 Sep Intergenerasionele jeugbediening Daar is ruimtes in ons gemeentes wat aan volwassenes behoort (“adult centred spaces”) en dan is daar ruimtes waar daar op kinders gefokus word (“child centred spaces”).  ʼn Intergenerasionele bediening skep ruimtes waar generasies SAAM bedien kan word, almal verwelkom word, almal die ruimte beïnvloed en almal mekaar kan beïnvloed…

Aangebied deur Anriëtte de Ridder e.a.

Skryf in voor 30 Aug.

 

 

 

VBO-punte: 20

Dan is daar ook 2 retraites wat deur die Sentrum vir Geloofsvorming plaasvind, wat ons namens hulle onder jou aandag bring.

Jy kan Annie Roux  kontak – tel 078 668 0815/ info@geloofsvorming.co.za  vir meer inligting of om in te skryf. (Jy kan wel ook hiervoor VBO-punte verdien.)

21-24 Aug Geloofsreis 3 : Die Innerlike Reis Selfkennis is van kardinale belang vir Geloofsvorming…
18-21 Sep Geloofsreis: Verdere Reis 2 Hierdie retraite se titel is In die oomblik en word aangebied deur Willem Nicol. In die oomblik is ook die titel van Willem se nuutste boek…

Kategete toerusting: verskillende “tipes” kinders

Junior of senior kategese leiers

Tema: Geroep om elke “tipe” kind / tiener te bedien

Tydsduur: 45min – 90min

Gebruik die artikel van Stephen Altrogge as vertrekpunt of die videogreep (skakels onderaan). Beide die artikel en die videogreep poog om verskillende “tipes” kinders te beskryf wat hul jeuggroep bywoon. Hierdie kan ‘n lekker pret aktiwiteit wees om te doen met ‘n kategete toerusting. Wees net versigtig dat kinders / tieners nie negatief geëtiketteer word nie, maar dat die fokus van die oefening is om die kinders / jongmense wat kategese bywoon beter te verstaan. Dit sal juis sinvol wees om na só ‘n oefening, weer ‘n rondte saam te dink oor hoe ‘n mens elkeen van hierdie “tipe” jongmense bedien.

Rig die toerusting as volg in:

Deel die artikel uit of som dit op (noem dalk net ‘n paar “tipes”, sodat die kategete self ook kan uitdink). Hou dit lig en humoristies. Gebruik die laaste paar vrae om meer ernstig saam te dink oor die hantering van verskillende persoonlikhede binne die kategese groep. Onthou om die kategete te herinner dat die oefening oor “tipes” juis ons wil herinner

Laat die kategete dan in groepe werk met die volgende vrae:

  • Beskryf die tipes kinders / tieners in ‘n tipiese kategese groep
  • Gee vir elke “tipe” ‘n naam. “Tipes” kan ook geteken word met kryte op blaaibordvelle!
  • Gee terugvoer aan die groter groep.

Dink nou weer saam in kleine groepe (jy kan as fasiliteerder ook telkens ‘n inset gee of terugvoer kry)

  • Wat is die beste manier om met elke “tipe” verhouding te bou?
  • Wat sou elke “tipe” se manier wees wat sy/haar geloof gevorm word?
  • Wat sou die uitdagings wees om met elke “tipe” te werk?
  • Wat sou die bydrae wees wat elke “tipe” lewer of kon lewer tot die groep?

 

Skep ‘n tyd vir selfondersoek

  • Hoe hanteer ek as kategeet verskillende kinders?
  • Het ek voorkeur “tipes”?
  • Is daar kinders wie se uniekheid en persoonlikheid ek beter moet leer waardeer en hanteer?

Lees Psalm 139: 1-18, 23-24

Sluit af met gebed

  • Vra God om jul liefde vir ELKE tipe kind / tiener te gee.
  • Dank Hom dat Hy elke mens uniek gemaak het.
  • Vra Hom om jou as kategeet te gebruik in elkeen se lewe.

 

Artikel om te gebruik:

The 14 Kids You Find In Every Church Youth Group

http://foreverymom.com/faith/the-14-kids-you-find-in-every-church-youth-group-stephen-altrogge/

Videogreep: https://www.youtube.com/watch?v=_fIoNYbHnAw

 

deur ds Anriëtte de Ridder